“Genesis 18–23,” Mga Tabang sa Kasulatan: Daang Tugon (2025)
Mga Tabang sa Kasulatan
Genesis 18–23
Giduaw si Abraham sa mga mensahero gikan sa Ginoo ug giingnan siya bahin sa umaabot nga kalaglagan sa Sodoma ug Gomora. Gisubli pod nila ang saad nga makabaton si Sara og usa ka anak nga lalaki. Gipasidan-an si Lot ug ang iyang pamilya nga mobiya sa siyudad, pero wala maminaw sa pipila ka sakop sa iyang pamilya sa pasidaan. Si Lot ug ang iyang mga anak nga babaye lang ang naluwas. Si Isaac natawo ingon nga katumanan sa saad sa Dios kang Abraham. Nasulayan ang hugot nga pagtuo ni Abraham sa Ginoo dihang gisugo siya nga ihalad si Isaac. Sa dihang napamatud-an si Abraham sa iyang pagkamatinud-anon, giluwas sa Ginoo si Isaac ug mihatag og ikapuli nga sakripisyo.
Mga Kapanguhaan
Pahinumdom: Ang pagkutlo sa usa ka tinubdan nga wala gimantala sa Ang Simbahan ni Jesukristo sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw wala magpasabot nga kini o ang tagsulat niini gi-endorso sa Simbahan o nagrepresentar sa opisyal nga posisyon sa Simbahan.
Background ug Konteksto
Genesis 18:1–8
Unsay atong nahibaloan bahin sa mga lalaki nga miduaw kang Abraham?
Giila sa Hubad ni Joseph Smith niini nga asoy ang tulo ka lalaki ingon nga “mga anghel nga balaan nga mga lalaki, ug gipadala ubos sa sugo sa Dios.” Gitawag sa King James Version kini nga mga lalaki ingon nga mga anghel, nga nagpasabot pod nga “mga mensahero.” Bisag wala ta makaila niini nga mga mensahero, gitratar sila ni Abraham uban ang lawom ug dakong pagtahod.
Genesis 18:23–33
Unsay nakat-onan ni Abraham bahin sa kaluoy sa Ginoo?
Samtang gipadayag sa Ginoo kang Abraham ang Iyang plano nga laglagon ang Sodoma ug Gomora, mihangyo si Abraham sa Ginoo nga luwason ang iyang mga minahal sa kinabuhi ug uban pang matarong nga mga tawo nga nagpuyo tingali didto. Gitambagan sa Dios si Abraham, ug pinaagi niana nga proseso nasabtan ni Abraham nga andam ang Dios sa pagpakitag kaluoy ug dili laglagaon ang daotan sa Sodoma ug Gomora kon naay pipila ka matarong nga nagpuyo didto. Sa ubang asoy sa kasulatan, sagad magpakitag kaluoy ang Dios pinaagi sa dili paglaglag sa mga daotan tungod sa matarong.
Genesis 19:4–9
Gitanyag ba ni Lot ang iyang mga anak nga babaye sa pagpangabuso sa manggugubot nga panon sa mga tawo?
Human gidapit ni Lot ug sa iyang pamilya ang mga mensahero sa Ginoo nga magpabilin sa ilang balay, adunay manggugubot nga panon sa mga tawo ang nagpundok sa gawas. Ilang gisultihan si Lot nga ihatag ang iyang mga bisita aron ilang abusohon. Gihulagway sa teskto sa Genesis nga gitanyag ni Lot ang iyang duha ka anak nga babaye ngadto sa manggugubot nga panon sa mga tawo ingon nga kapuli sa mga mensahero sa Ginoo. Giklaro sa dinasig nga mga hubad ni Joseph Smith nga wala gitanyag ni Lot ang iyang mga anak nga babaye sa manggugubot nga panon sa mga tawo. Hinuon, gipangayo sa manggugubot panon sa mga tawo ang mga bisita ug ang mga anak nga babaye ni Lot. Dihang mibalibad si Lot, misulay ang manggugubot nga panon sa mga tawo nga mosulod sa balay ug gihampak og pagkabuta sa balaang mga mensahero.
Genesis 19:12–13
Nganong gilaglag sa Dios ang Sodoma ug Gomora?
Ang mga lumulupyo sa Sodoma ug Gomora nalambigit sa daghang daotang binuhatan nga salawayon ngadto sa Ginoo. Ang propeta Ezequiel namahayag nga ang mga tawo puno sa garbo ug pagkatapolan ug nga bisan kon sila dunay “kabusog sa tinapay,” ilang gisalikway “ang kabus ug timawa.” Ang seksuwal nga imoralidad dayag nga gidawat ug gibuhat diha sa Sodoma ug silingan nga mga siyudad. Ang Propeta Joseph Smith miingon nga ang mga tawo sa Sodoma ug Gomora “gilaglag tungod sa pagsalikway sa mga Propeta.” Gigamit ang gidangatan sa Sodoma ug Gomora diha sa tibuok kasulatan isip ehemplo sa mga resulta sa pagkadaotan.
Genesis 19:15–26
Nganong nahimong haliging asin ang asawa ni Lot?
Ang Hebreohanong pulong nga naghulagway kon sa unsang paagi milingi ang asawa ni Lot sa siyudad nagpasabot og dili lang basta simpleng pagtan-aw, kondili nagpakita sa pagtan-aw nga inubanan og kamingaw o pagtuon.
Si Presidente Jeffrey R. Holland mikomento:
“Unsa man ang gibuhat sa asawa ni Lot nga hilabihang kasayop? Isip usa ka estudyante sa history, ako naghunahuna kabahin niana ug mihatag og usa ka dili pa kompleto nga tubag. Klaro nga ang sayop sa asawa ni Lot mao nga wala lamang siya milingi sa likod; sulod sa iyang kasingkasing gusto siya nga mobalik. Mora og atong makita nga sa wala pa siya makalapas sa mga utlanan sa siyudad, siya gimingaw na kon unsa ang mahatag sa Sodoma ug Gomora ngadto kaniya. …
“Posible nga ang asawa ni Lot milingi sa likud nga may kasuko sa Ginoo tungod sa Iyang sugo ngadto kaniya sa pagbiya sa lugar.”
Gigamit sa Manluluwas ang istorya sa pagbiya sa pamilya ni Lot sa Sodoma ingon nga pasidaan sa pagbiya dayon sa dili matarong nga mga pagtuo ug pagkinabuhi ug dili na gyod mobalik niini. Iyang gitambagan ang mga tinun-an Niya nga “hinumdomi ninyo ang asawa ni Lot.”
Fleeing Sodom and Gomorrah [Pagbiya sa Sodoma ug Gomora], ni Julius Schnorr von Carolsfeld
Genesis 19:30–38
Unsay atong nahibaloan bahin sa istorya ni Lot ug sa iyang mga anak nga babaye?
Ang Hubad ni Joseph Smith sa Genesis 19 klarong naghulagway sa mga gibuhat sa mga anak nga babaye ni Lot ingon nga pagkadaotan. Morag nasabtan sa duha ka batan-ong babaye nga sayop ang ilang gihimo, samtang nagplano sila nga hubogon ang ilang amahan aron dili siya makamatikod sa kon unsay mahitabo.
Natural lang nga daghan ang natingala kon nganong giapil ni nga asoy diha sa Daang Tugon. Sama sa daghang istorya sa Genesis, gipasabot niini ang mga gigikanan. Ang mga bata nga gipanamkon niini nga istorya gikaingon nga maoy mga katigulangan sa mga Moabihanon ug mga Amonhanon. Kini nga mga nasod sa ulahi makiglabot sa Israel, usahay tungod sa panagbangi. Kini nga asoy sa sinugdanan dili maayo para sa maong mga tawo, nga lagmit maoy rason sa tensiyon tali nila ug sa mga Israelita. Usa ka importanteng Moabihanon mao si Ruth, ang lola sa tuhod ni David ug katigulangan ni Jesukristo.
Genesis 21:13
Unsay tahas ni Ismael sa pagtuman sa saad sa Dios ngadto kang Abraham?
Bisag gipahayag sa Ginoo nga magpadayon ang pakigsaad ni Abraham pinaagi kang Isaac, aduna usab tahas si Ismael sa katumanan sa gisaad nga mga panalangin ni Abraham—ilabina sa saad nga dili maihap ang kaliwatan ni Abraham sama sa “abog.” Dihang gimabdos pa si Ismael ni Hagar, ang Ginoo misaad nga Iyang “padaghanon pag-ayo ang kaliwat ni [Hagar]”. Sa ulahi, ang Ginoo miingon kang Abraham bahin kang Ismael nga Siya “mohimo og usa ka nasud, tungod kay siya imong binhi.”
Genesis 22:1–14
Unsay atong makat-onan gikan sa sugo sa Dios kang Abraham nga ihalad si Isaac?
Sa iyang panan-awon sa premortal nga kalibotan, nakat-onan ni Abraham nga ang usa ka katuyoan sa mortalidad mao ang makita kon tumanon ba nato ang Dios sa tanang butang. Nahitabo tingali ang kinadak-ang pagsulay kang Abraham dihang gisugo siya nga ihalad si Isaac.
Ang teksto sa Genesis 22 wala gyod magsulti kon unsay gihunahuna ni Abraham o Isaac niadtong tungora. Pero ang basahon sa Mga Hebreohanon nag-ingon nga dako kaayo ang hugot nga pagtuo ni Abraham nga mituo siya nga kayang banhawon sa Dios si Isaac gikan sa kamatayon. Ang tubag ni Abraham sa pangutana ni Isaac mao ang kinadak-ang ebidensiya sa hugot nga pagtuo ni Abraham. Iyang gipahayag kang Isaac, “Ang Dios maoy mohatag kanato ug halad.”
Imahe ni Abraham ug Issac pinaagi ni Harold Copping (1863–1932). Harold Copping / Private Collection / © Look and Learn / Bridgeman Images
Ang propeta Jacob sa Basahon ni Mormon mitudlo nga ang pagkamasulondon ni Abraham maoy “usa ka simbolikanhong paghulagway sa Dios ug sa iyang Bugtong Anak.” Kini nga istorya maoy usa ka gamhanang saksi sa Amahan ug Anak nga andam isakripisyo ang tanan para sa atong katubsanan.
Sa atong panahon, gipadayag sa Ginoo nga ang Iyang mga Santos sulayan “sama ni Abraham,” nga nagpakita nga kitang tanan makaatubang og lisod nga mga pagsulay sa atong kinabuhi nga nagkinahanglan sa atong bug-os nga pagsalig sa Dios. Ang Ginoo mipasabot nga ang mga pagsulay mosangpot sa atong pagkabalaan. Si Presidente Russell M. Nelson mipamatuod, “Kada pagsulay, kada kalisdanan, kada hagit ug problema nga imong lahutayon maoy kahigayonan nga mas pauswagon pa ang imong hugot nga pagtuo.”
Genesis 22:3–10
Sa unsang paagi ang sakripisyo ni Isaac usa ka simbolo ni Kristo?
Bisag wala mahisgoti sa Biblia ang edad ni Isaac, gipakita sa mga hitabo sa asoy nga hamtong na siya—ug andam sa iyang pagkanaa didto. Ingon nga komento sa paggapos ni Abraham kang Isaac, si Presidente Dallin H. Oaks miingon: “Unsa kahay gihunahuna ni Isaac dihang gihimo ni Abraham kadtong katingad-an kaayo nga butang? Wala maghisgot ang Biblia bahin sa pagsukol o pagsupak. Ang kahilom ni Isaac nagpasabot lamang sa iyang pagsalig ug pagtuman sa iyang amahan.”
Ang sakripisyo ni Isaac nagsimbolo sa sakrispiyo sa pag-ula ni Jesukristo para nato. Ang mosunod nga tsart naghatag og gibug-aton sa mga kaparehas sa duha ka hitabo.
|
Isaac |
Jesukristo |
|---|---|
Isaac Si Isaac ang bugtong anak ni Abraham ug Sara (tan-awa ang Genesis 22:2). | Jesukristo Si Jesus ang Bugtong Anak sa Amahan (tan-awa ang Juan 3:16). |
Isaac Si Isaac ihalad diha sa usa ka bukid sa yuta sa Moria, nga sa tradisyon mao ang bukid nga templo sa Jerusalem (tan-awa ang Genesis 22:2; 2 Cronicas 3:1). | Jesukristo Gilansang si Jesus sa usa ka bungtod sa gawas sa Jerusalem (tan-awa ang Marcos 15:22). |
Isaac Si Isaac himoong halad nga sinunog (tan-awa ang Genesis 22:2). | Jesukristo Himoon ang tanang sakripisyo pagkasama kang Jesukristo (tan-awa ang Moises 5:5–7). |
Isaac Si Isaac ang nagdala sa kahoy para sa halad (tan-awa ang Genesis 22:6). | Jesukristo Gipas-an ni Jesus ang Iyang krus (tan-awa ang Juan 19:17). |
Isaac Miingon si Abraham nga ang Dios ang motagana sa kordero (tan-awa ang Genesis 22:8). | Jesukristo Si Jesus ang Kordero nga gitanyag para nato (tan-awa ang 1 Pedro 1:19). |
Isaac Gihiktan si Isaac ug gipahigda sa halaran (tan-awa ang Genesis 22:9). | Jesukristo Gilansang si Jesus sa krus (tan-awa ang Lucas 23:33). |
Isaac Mituman si Isaac sa kabubut-on sa iyang amahan (tan-awa ang Genesis 22:9). | Jesukristo Mituman si Jesus sa kabubut-on sa Iyang Amahan (tan-awa ang Lucas 22:42). |
Isaac Wala gidalo ni Abraham ang iyang anak (tan-awa ang Genesis 22:11). | Jesukristo Gimahal pag-ayo sa Dios ang kalibotan nga Iyang gihatag ang Iyang Bugtong Anak (tan-awa ang Juan 3:16). |
Genesis 22:14
Unsa ang importansiya sa ngalan nga “Jehovah-jireh”?
Human mihatag ang anghel sa Ginoo og torong karnero ingon nga kapuli kang Isaac nga ihalad, ginganlan ni Abraham ang maong lugar sa bukid og Jehovah-jireh. Ang King James Version sa Biblia naghubad niini nga hugpong sa mga pulong nga “didto sa bukid sa Ginoo, ang Ginoo naghatag.” Ang mga iskolar misugyot nga kini nga hugpong sa mga pulong pwede usab hubaron nga “niini nga bukid ang Ginoo makita” o “sa bukid, motagana si Jehova.” Komon nga gituohan nga ang bukid diin gidala ni Abraham si Isaac aron ihalad bahin sa grupo sa mga bungtod diin sa ulahi gilansang si Jesukristo.
Jehovah Jireh, ni Eva Koleva Timothy
Magkat-on pa og Dugang
Sodoma ug Gomorra
-
Quentin L. Cook, “Ania sa Kalibutan pero Dili Kalibutanon,” Liahona, Peb. 2006, 39–41
Media
Mga Bidyo
Mga Hulagway
Ishmael and Hagar Expelled [Ismael ug Hagar Gipapahawa], ni George Soper
Abraham Taking Isaac to Be Sacrificed [Gidala ni Abraham si Isaac aron Ihalad] , ni Del Parson
Abraham and Isaac [Abraham ug Isaac], ni Jeff Ward