Mukenji wa ku Ngondu wa Liahona, Ngondu Muitanu 2026
Badi ne Moyo mu Kilisto
Tulondayi Kilisto mu kulekela matandu ne kudienzela kua ngakuilu ne mishindu mimpa ya bafidi ba ditalala.
I.
Mu dituku dia Pâsaka dia butumbi edi, ndi musungula bua kuakula kumpala pa Dibika ku Lufu, didi dikala dikuinji dia ditabuja dietu.
Dibika ku lufu dimanyika dia Yezu Kilisto didi tshiena bualu tshia mifundu ya bungi tshidi tshifunkuna dilongesha bua bena kuitabuja ba Bibiliya ne Mukanda wa Molomo. Buetu tuetu, Dibika ku Lufu dia buloba bujima didi momumua dilelela. Bu mudi Mukanda wa Molomo ulongesha:
“ Nyuma ne mubidi nebisangishibua kabidi mu tshimfuanyi tshiabi tshijima; . …
“Mpindiewu, dipingaja edi nedilua kudi bonsu, bubidi buabu bakola ne bana, bubidi buabu bapika ne badikadila, bubidi buabu baluma ne bakaji, bubidi buabu bena bubi bupita ne bakana” (Alma 11:43–44).
Ndi ngelangana meji patuikala tuanyisha mu bujima dimvuija dinena dia ditaba mu dibika ku lufu dilelela ne dia buloba bujima. Dituishibua ne lufu kaluena nshikidilu wa ngikadilu didi dishintulula muenenu mujima wa moyo wetu wa tshifuaka. Bidi bilenga mushindu utudi tumona ntatu ya mubidi ya tshifuaka. Bidi bitupesha makanda ne muenenu bua kunanukila mu ntatu ya tshifuaka mimona kudi yonsu wa kutudi ne kudi aba batudi bananga. Bidi bimvuija ne bilemenda bia mubidi bidi anu bua tshitupa tshipi! Bidi kabidi bitupesha bukola bua kukandamena lufu luetu nkayetu anyi lua bananga betu—nansha lufu lutudi mua kubikila lua tshikoso.
Ditaba dietu mu Dibika ku lufu didi kabidi ditukolesha bua kukumbaja midimu yetu ya mu dîku mu tshifuaka. Didi dituambuluisha bua kusomba pamua mu dinanga mu moyo ewu mu kubabidila mapetangana a disanka ne masangila mu moyo ulualua. Malelela onsu â avua malongesha mu tshisangilu tshia mpungilu ewu ne butoka bunena.
II.
Disomba mu bukezuka bua kutuilangana ne Kilisto kadiena mudimu mupepela. Bafundi ba bungi ba lelu badi bateka tshikondu tshitudi basomba etshi bu tshia lulengu, tshikondu tshia buluishi anyi tshikisu ku baluishi. Tshikisu etshi tshidi tshilenga malanda a bungi mu tshimenga, biangata ba bungi badi mitabu a buena Kilisto abaludika mushindu mukuabu.
Mupandishi wetu, Yezu Kilisto, wakatulongesha mushindu wa kudisangisha umua ne mukuabu. Mikenji minena, Wakalongesha ne ivua, kunanga—Nzambi ne mukuetu (tangila Matayo 22:37–39).
Mukonkeshibua ne, “mukuetu nganyi?” Yezu wakandamuna ne lusumuinu luakatumbisha tshienzedi tshia lusa tshia Muena Samalea, uvua wa mu tshisumbu tshivua Bena Yuda badiombola ne bapetula (tangila Luka 10:29–37). Kadi malongesha a Yezu pa tshijengu tshia dinanga akaya kula kupita Bena Samalea. Mu Kuamba kua pa Mukuna, wakajadika:
“Nuakumvua dî diakambabo ne, Sua mukuenu, ikala ne udi n’ebe lukuna tshishi.
“Kadi meme ndi nuambila ne, Suai badi n’enu lukuna, lombelai badi banukengesha Nzambi” (Matthew 5:43–44).
Dilongesha kayi dipia-dipia bua malanda a nkaya! Nanga nansha bena lukuna beba! Kadi bena lukuna betu mbanganyi? Diumvuija dijima dia bena lukuna mu mishimi ku makudimuna a Mfumu Yakoba wakasungula muaku bena lukuna udi wangata basalayi baluishi kadi uya kula bua kumvuija muntu yonsu udi wimanyinangana ne mukuabu. Lelu tudi mua kuamba ne tudi balombibua bua kunanga baluishi betu. Bantu bonsu ba tshifuaka badi bana bananga ba Nzambi. Bu mua kalongesha Mulombodi Mukulu David O. McKay, “Kakuena mushindu mushema wa kuleja dinanga bua Nzambi mupita kuleja dinanga didi kadiyi budisu bua binetu.”
Nankamona dinanga dia pabuadi edi bua muluishi ku mpungilu wa dikunji kukadi bidimu bia bungi bipita. Pamvua mutangila bantu kumpala kua tshisangilu kubanga, nankuvua meji a pabuawu bua kubikila mamu kampanda mu nkanzu wa manyi manyi. Nankalomba mulombodi mukulu wa dikunji pikalayi uvua witabjuja ne mamu ewu uvua mua kuakula bimpa tuetu bamubikila. Wakamba ne uvua wela meji nankuawu. Ku dilomba dianyi, wakamubikila pashisha mu bantu bua alua kuakula bikesa.
Pavuayi ulua kumpala, nankapangadika tshivuaye mua kuamba. Wakadimanyisha bu munganga muangata ku mudimu bua kulama babedi mu tshibambalu tshia londopu tshia bukubi bukola. Mu babedi benda muvua umua wakumvuijaye bu “muntu muluma wa lukutukutu” uvuaye kayi muanji kupeta kabidi. (Ebu bualu buvua kuepi? Nankadiebeja nkayanyi.) Ku bulalu buenda, uvua mua kuenza malu onsu avua mua kuenza bua kukengesha minganga ivua imutabelela—biangata tshiakuidi tshibi, diela mata panshi, ne dibapenda dikola mu mishindu mibi. Uvua umudiwula.
Dilolo dikuabu wakumvua mutoyi ufuma ku tshibambalu tshia muntu muluma awu. Mu diandamuna, wakaya lubilu ku tshibambalu tshienda ne wakapapuka bua kumupeta mukuluka pa bulalu buenda ne udibonda mu bipesa bia lumuenu, ne mayi, ne mashi. Mu tshikondu atshi, dishintuluka dinena diakamuluila. Wakumvua dinanga dikola bu nzembue difuma kudi Tatu wa mu Diûlu kudi muntu ewu. Wakamumona bu muana wa Nzambi.
Pakatuayi binu ne kumutuala mu maboko enda ne kuteta bua kumupesha dikankamika, wakamba “Ndi musua kuya ku nzubu. Ndi musua anu kuya ku nzubu.” Mu tshitupa tshikesa, wakafua. Wakajadika ne muikala mutuadibua bua kumona muena lukuna mudiwula bu muana wa Nzambi tshivua dimua dia ku mamanya a nyuma manena a moyo wenda. Buanyi mema, tshivua dilongesha dimvua nadi dijinga bua kulonga pa dinanga dia Tatu wa mu Diûlu bua bana Benda bonsu. Dilongesha adi didi mua kutukudimuna bua kumonangana umua ne mukuabu bu bana ba Nzambi badi bakuatangana umua ne mukuabu.
Bidimu bipita, Mulombodi Mukulu Howard W. Hunter wakumvuija dinanga dia momumua edi dia Nzambi kudi bana Benda: “Mu buloba butudi basomba emu buvua mua kuikala bushema bu bantu baluma ne bantu bakaji miaba yonsu mua kuenzela dinanga dikezuka dia Kilisto, didi dia kalolu, didipuekeshi, ne dia lutulu . … kadiena dia budisuila, lukinu, ne tshikisu. … didi dikolesha bantu bashilashilangana bua kusomba pamua mu dinanga dia Kilisto kabiyi kutangila ditaba dia ntedelelu, dikoba, ditunga, dipeta dia biuma, tulasa, anyi ngikadilu.”
III.
Yonsu wa kutudi udi mua kudienzeja bua kulonda Mupandishi mu malongesha Enda pa mushindu wa kutualangana umua ne mukuabu. Etshi katshiena tshiumvuija kulekela mishinga yetu. Bipungidi bitudi benza bidi bituteka kakuyi kuepuka bu benji badifila mu mvita ya tshiendelela pankatshi pa bulelela ne tshilema. Tudi tupima midimu yetu mishilashilangana.
Dipima edi kadiena dipepela to. Patudi tukeba bua kulama mikenji yonsu mu mioyo yetu pa nkaya, tudi misangu mikuabu bapishibua ne katuena ne dinanga bua aba badi kabayi nadi. Patudi tuleja dinanga dia nkaya ne tuitaba bienzeji bia dinanga, badi misangu mikuabu batumvua bibi ku bipeta bidi bitontolola midimu yetu ya mu ntendelelu. Kadi bu balondi ba Kilisto, tudi ne bua kukeba bua kusomba mu ditalala ne dinanga ne bana bakuabu ba Nzambi badi kabayi ne ngenzelu ya mumua netu ne kabayi ne menzeja a pibungidi atudi tuenza. Mu bukalenga bua budikadidi tudi ne bua kukeba buimpa ne bantu bonsu. Mu bikondu bidi kabiyi kubala, diepukangana anyi nansha tshikisu bidi kakesa kakesa bishila bulunda muaba padi malanda a nkaya masa pa dinemekangana.
Muprofete Joseph Smith wakalongesha ne tudi ne bua “kutangalaja dinanga” kudi bantu bonsu. Diakula bua Mupandishi wetu, Mupostolo Yone wakafunda, “Tuetu tudi ne dinanga, bualu bua yeye wakadianjila kutunanga” (1 Yone 4:19). Tudi mua kulonga tshilejilu tshia Yezu Kilisto, udi mushindu wetu wa kulonda, ku disungula bua kunanga bakuabu—nansha bobu baleja dinanga dikesa anyi kabayi badileja kutudi. Wakajadika, “Basungi ba bantu badi ne disanka: bua nebabidike ne, Bana ba Nzambi” (Matayo 5:9; tangila kabidi 3 Nefi12:9).
Bafidi ba Ditalala! Mushindu kayi uvuabi mua kushintulula buloba bu balondi ba Kilisto mua kuepuka mêyi mabi ne adi atapa mu miyuki yabu.
Mu mpungilu munena, Mulombodi Mukulu Russell M. Nelson wakatupesha mudimu wa “kusungula bua kuikala mufidi wa ditalala, mpindiewu ne misangu yonsu.”
Mushindu kayi udi muntu mua kuikala mufidi wa ditalala?
Muepiskopo udi ukeba bua kulengeja dibaka didi mu lukutukutu anyi kujikija tshimvundu tshia nkaya udi ukuata mudimu wa ditalala.
Bansonga baluma ne bansonga bakaji badi bafidi ba ditalala padibu balekela disanka dia tshitupa tshipi dia malu a didisankisha ne badibueja mu midimu ya disadila ne bienzedi bikuabu bia kalolu.
Bantu badi bakeba bua kukepesha dikenga dia buntu ne bantu badi bakuata mudimu bua kubandisha diumvua munkatshi mua bantu bashilashilangana badi bafidi ba ditalala ba mushinga. Nansha kabidi bamamu ne batatu ba lulamatu badi batabelela mu dinanga bana babu nkayabu anyi bakidila bana badi bateka mu dîku dia diakidila ne babakolesha mu buakane pamutu pa kubalekela badibuinka mu bubi ne malu makuabu.
Bena bukenji betu badi bakeba bua kuikala bafidi ba ditalala. Badi balongesha dikudimuna mutshima ku didia mabuejela dia nkaya, lukuka, dikengeshangana bualu bua anu dikudimuka dia nkaya ke didi mua kukudimuna tshimenga tshijima bua tshijuka pamutu pa bubi bu ebu. Ku dibikila bonsu bua bakudimuna mutshima ne balua kudi Kilisto, bena bukenji betu badi bakuata mudimu bua ditalala mu diambuluisha bantu baluma ne bakaji pa nkaya bua balua kudi Kilisto ne bamanya “dishintuluka dikola” dia mutshima ne bienzedi (Mosiya 5:2).
Bana betu baluma ne bakaji, bu balondi ba Kilisto, tumulondayi mu dilekela matandu ne mu dienzela ngakuilu ne mishindu ya bafidi ba ditalala. Mu mêku etu ne malanda makuabu a nkaya, tuepukayi bidi bibi ne bia lukinu. Tukebayi bua kuikala ba tshijila, bu Mupandishi wetu, mu dina dienda dia tshijila, dina dia Yezu Kilisto, Ndi njadika, Amena.
© 2026 by Intellectual Reserve, Inc. All rights reserved. Bipatula mu USA. Dianyisha mu: 6/19. Dianyisha dia dikudimuna: 6/19. Dikudimuna dia Monthly Liahona Message, May 2026. Tshiluba. 20045 760