BABYOR NI
1 KINGS
Murung’ageRe Ke Babyor Ney
Kaen ni m’on e babyor ko Kings e baley u ta’ab ke babyor ni kan ki’eg ke l’agruw kaen, 1 Kings nge 2 Kings, ni bochan e kay gi n’uw ni dabi taw ngalan ta’ab bang i babyor ni yima bachiy ni aram rogon e babyor ni kakrom. Gal ke babyor ney e ul ul u chepin yu Israel.
Re ke babyor ney ni 1 Kings e dalip guruy. Guruy ni som’on (1–2) e be weliy riy e tin tomur e duw ko yafos rok David nge rogon Solomon ni fak ni mang pilung u Israel. Guruy ni l’agruw (chap. 3–11) e bay riy rogon e gagiyeg rok Solomon nge rogon feni gilbugwan nge feni fel’ rogon. Re guruy ni l’agruw ney e ba ga’ murung’agen Solomon riy, rogon ni toy fare Tempel nge rogon ni ognag ngak Somol u lan yu Jerusalem. Guruy ni tomur ko re ke babyor ney (12–22) e bay riy murung’agen e n’en ni un rin u tomuren ni yim’ Solomon — pi ganong ko ley ni lel’och nra togopluwgad ngak Rehoboam nib mo’on ni fak Solomon, me ki’ e nam nu Israel nge l’agruw ley, ni nam nu Judah e ley ni yimuch, ma yu Israel e ley ni lel’och. Gin’ey ko ke babyor ney ni 1 Kings e bay riy yatan bogi pilung ko gal nam ney. Yani mus e re ke babyor ney ko gagiyeg ni i tay Jehoshafat ni Pilung nu Judah nge Ahaziah ni Pilung nu Israel.
Ra reb e pilung, ko re ke babyor ney ma kani judge nag ni be yan u rogon feni yul’yul’ ngak Somol. Fa’anra fare pilung e i yul’yul’ ngi i fol ko motochiyel rok Got, ma un pining e sorok ngak ni bochan e bfel’; machane fa’an da i fol mi i rin’ e kireb, ma ni gechignag ni bochan e ba kireb. Gubin e pilung nu Israel e u ni judge nagrad ni yad ba kireb, ya ra n’aged Somol ngu’ur ted fan e pi liyos. Machane ba yo’or e pilung nu Judah e u ni judge nagrad ni yad bfel’, ni bochane e u ra folwokgad rok e ga’ rorad i David ni Pilung ngu’ur liyorgad ngak Somol.
Kaen ni M’on e Babyor ko Kings e ku ba’ riy murung’agen fare profet i Elijah ni togopluw ngak fare pilung ni kireb i Ahab nge Queen Jezebel ko ler ni lel’och fare nam. Elijah e i ginaeng e girdi’ nu Israel ni ngar folgad ku Somol ma dab ku ra ted fan e liyos. U lan e guruy ni 18 e murung’agen Elijah ni micheg ni Somol e ta’are Got nib riyul’.
Gathon e Re Ke Babyor Ney
-
Solomon ni mang Pilung 1:1–53
-
Tomuren e thin ni yog David nge yam’ ni tay 2:1–12
-
Solomon ni gagiyegnag e nam 2:13–46
-
Gonop rok Solomon nge pi tayugang’ rok 3:1–4:34
-
Fare Tempel ntoy min ognag ku Got 5:1–8:66
-
Ku boch e gagiyeg rok Solomon 9:1–10:29
-
Solomon ni daki yul’yul’, pi to’ogor, nge yam’ 11:1–43
-
Pi ganong ko ley ni lel’och nra togopluwgad ngak Rehoboam ni Pilung 12:1–24
-
Jeroboam ni Pilung ni ngongol liyos 12:25–33
-
Pi Profet ni rogned e kireb ngak Jeroboam 13:1–14:20
-
Pi Pilung nu Judah nge Israel 14:21–16:34
-
Elijah ni profet 17:1–19:21
-
Ahab ni Pilung nge Queen Jezebel 20:1–22:40
-
Jehoshafat ni Pilung nu Judah nge Ahaziah ni Pilung nu Israel 22:41–53