Appendix

Principles of Learning Glossary

Ñemoarandu Mboguataha Ñe’ẽaty

Agency

Sãso jeporavorã: Tupã ra’y ramo, jareko sãso jeporavorã, térã pu’aka, jaipyhy hag̃ua ñande jeporavo tee. Ikatu jaiporavo mba’épa jaguerovia, mba’épa jajapo, ha mávapa oikóta ñandehegui.

“Sãso jeporavorã ha’ehína katupyry Tupã ome’ẽva ñandéve jaiporavo ha ñamba’e’apo hag̃ua ñandehegui” (Temas del Evangelio, “Albedrío y responsabilidad,” ChurchofJesusChrist.org).

“Nderayhúgui, Tupã ome’ẽ ndéve sãso jeporavorã, térã tekosãso reiporavo hag̃ua. Ne sãso jeporavorã oheja ndéve reiporavo iporãva oguerúva vy’a; avei oity nde ári umi reiporavo vaíva, ogueru pya’e térã uperiréva vy’a’ỹ. Tupã ndoikemo’ãi umi nde jeporavo apytépe; Ha’e oheja reipovo ndejehegui ha reñemoarandu umi chugui oúvagui. Upéicharõ jepe, Ha’e oikuave’ẽ pe pytyvõ paha ojegueropu’aka hag̃ua umi jejavy ha angaipa—Jesucristo pu’aka oporosalváva. Taha’eha’éva ivaíva ojehúva ndéve térã mboýpa reiporavo vaíraka’e, akói ikatu reñemoambue ha rejuhu pya’aguapy Jesucristo rupive” (“God Is There for You”, ComeuntoChrist.org).

Agent

Agente: Peteĩ agente ha’e tapicha orekóva katupyry térã pu’aka omba’e’apo hag̃ua ijehegui. Tupã ra’y/rajy ramo, ñande hína agente; jareko sãso jaiporavo hag̃ua, térã pu’aka, jaipyhy hag̃ua ñande jeporavo tee. Ikatu jaiporavo mba’épa jaguerovia, mba’épa jajapo, ha mávapa oikóta ñandehegui.

Bible

Biblia: “Pe Biblia ha’e aranduka marangatu orekóva Tupã ñe’ẽ. I-página pukukue javeve, pe Santa Biblia ombo’e Tupã araka’eve ndohayhupoiriha ta’yrakuéra. … Jasegi umi mbo’epy Biblia-pe oĩva ñanepytyvõ jaikuaa hag̃ua mávapa Tupã … ha naikũmby porãve mba’éichapa Ha’e oipota jaikove. …”

“Jesucristo pe Tupã Ra’y ouva’ekue yvy ape ári ñandesalva hag̃ua angaipa, vy’a’ỹ, ta’eño, mba’erasy, ha hetave mba’égui. Jesús ombo’e umi mbo’epy oñe’ẽva servicio ha mborayhu rehe ha ojapo heta milagro Ha’e oĩ aja yvy ape ári. Biblia-pe, ikatu ñamoñe’ẽ ko’ã ñemombe’upy ha ñañepyrũ jaikuaa mba’éichapa ikatu jagueropu’aka umi mba’e hasýva Jesús ñepytyvõ reheve” (“What Is the Holy Bible?,” ComeuntoChrist.org)

Book of Mormon

Mormón Kuatiañe’ẽ: “Pe Mormón Kuatiañe’ẽ oreko umi jehaipyre marangatu oúva Jesús segiharakuéragui. Tupa oñe’ẽhaguéicha Moisés ha Noé ndive Biblia-pe, Ha’e avei oñe’ẽ umi tapicha ndive Amarica-kuérape. Ko’ã kuimba’e, oñehenóiva profeta-kuéra, ohai Tupã ñe’ẽ. Ipahápe umi ijehaipyre oñembyaty peteĩ arandukápe peteĩ profeta hérava rupive Mormón. …

“Pe Mormón Kuatiañe’ẽ ha’ehína techauka Tupã ohayhuha opa Ita’ýra ha oĩha hekovepekuéra. Ome’ẽ testimonio umi Biblia-pegua añeteguágui ha Jesucristo marangatukue ha mbo’epykuéragui” (“What Is the Book of Mormon?,” ComeuntoChrist.org).

Doctrine and Covenants

Doctrina ha Konveniokuéra: “Pe Doctrina ha Konveniokuéra ha’e peteĩ escritura-kuéra aranduka orekóva revelación oúva Ñandejáragui Profeta José Smith-pe ha mbovymi ambue profeta santokuéra ára pahapeguávape. Ipeteĩete escritura-kuéra apytépe ndaha’éi rupi peteĩ ñe’ẽasa kuatia ymaguarégui.

“Pe Doctrina ha Konveniokuéra ha’e peteĩva umi irundy escritura-kuéra aranduka ojeporúva Jesucristo Tupao Santokuéra Ára Pahapeguápe (ambue mbohapy ha’ehína Biblia, Mormón Kuatiañe’ẽ, ha Perla Hepyetéva” (Gospel Topics, “Doctrine and Covenants,” ChurchofJesusChrist.org).

Faith

Jerovia: “Jerovia ha’e peteĩ principio tembiapo ha pu’akaregua. Ñamba’apo jave peteĩ jehupytyrã iporãvape, ñamomba’apo jerovia. Jahechauka ñane ñeha’arõmby peteĩ mba’e rehe ndaikatúiva gueteri jahecha. …”

“Ojeguereko jerovia Jesucristo rehe he‘ise jajegueroviapaiteha Hese: jajerovia Ipu’aka, iñakãporã, ha imborayhu opave’ỹvare. Upévape oike ojeguerovia umi Hekombo‘e. He‘ise jarovia oiméramo jepe nañaikũmbýi opaite mba‘e, Ha‘e añete oikũmby. Ha‘e ohaságui opaite mba‘e‘asy, jehasa‘asy, ha mba‘asy ikatúva ñañandu, Ha‘e oikuaa mba‘éichapa ñanepytyvõta ñasẽ hag̃ua umi ñande ára ha aragua jehasa‘asýgui. … (tojehecha Alma 7:11–12; Doctrina ha Konveniokuéra 122:8).”

“Jerovia hetave peteĩ jeroviapy reínguinte. Jahechauka ñande jerovia tembiapo rupive—umi jaiko lája rupi. …”

“Jerovia ha’e jopói Tupãgui oúva, ha katu ñamongakuaava’erã ñande jerovia imbarete meme hag̃ua. Jerovia hína peteĩ tete ro’óicha. Oñemomba’apóramo, okakuaa mbarete. Noñemongu’éiramo, ikangy” (Gospel Topics, “Faith in Jesus Christ,” ChurchofJesusChrist.org)

God/Heavenly Father

Tupã/Túva Yvagagua: “Tupã pe Túva ha’e Tekove Tuichavéva jaguerovia, ñatupãitũ, ha ñañembo’évape. Ha’e pe tuichavéva Apohára, Sãmbyhyhára, ha opa mba’e Ñangarekohára. Hekoporãmba, ipu’akapa, ha oikuaapa” (Gospel Topics, “God the Father,” ChurchofJesusChrist.org).

“Tupã ñande Ru Yvagagua jahayhuetéva. … Haʼe [ñande] espíritu-[kuéra] Ru. … [Túva Yvagagua] ohayhu porãmba opa taʼýra/tajýra, ndéve avei. … Haʼe oguerekose nendive peteĩ joaju” (“God’s Love” ComeuntoChrist.org).

Escritura-kuérape, ñe’ẽ Tupã py’ỹi ojeporu oñeñe’ẽ hag̃ua Túva Yvagagua térã Jesucristo rehe ojoaju rupi hikuái ijehupytyrãme. Ñañembo’e ñande Ru Yvagaguápe.

Holy Spirit

Espíritu Santo: “Pe Espíritu Santo, térã Espíritu Marangatu, haʼe peteĩ testigo Tupã ha Jesucristo-gui. … Pe Espíritu Santo ñanemoangapyhy, ñanepytyvõ jehechakuaa hag̃ua añetegua, ha otestifika Jesús-gui. … Peteĩ tape Tupã oñeʼẽha ñanendive haʼe Espíritu Santo rupive. Pe Espíritu Santo oñe’ẽ ñane akã ha ñane korasõme umi akãremiandu ha temiandu rupive” (“The Holy Spirit,” ComeuntoChrist.org).

Jesus Christ

Jesucristo: “Jesús ha’e yvóra Salvador ha ñane rembiecharã hekoporãmbáva. Jasegivo Chupe, jajuhu tuichave py’aguapy ha vy’a tekovépe …”

“Jesús ha’e Tupã Ra’y. Ñande Ru Yvagagua ombou Ita’ýra, Jesucristo, omoĩ hag̃ua Ijehe opavave oikótava yvy ape ári angaipa ikatu hag̃uáicha ñañeperdona. …”

“Jesús oiko peteĩ tekove oĩporãmbáva ohechauka hag̃ua ñandéve tape jajevy hag̃ua ñande Ru Yvagagua rendápe. …”

“Jesús ohasa’asy ha omano ñane angaipakuéra rehe. Misión orekóva’ekue Jesús oúvo yvy ape ári ha’ehína ñandesalva ñande angaipakuéragui. Ha’e oĩkuri ohasa’asy ha oñeikuaave’ẽ hag̃uáicha Ijupe ohepyme’ẽ hag̃ua umi ñande jejavy repykue ikatu hag̃uáicha ñañearrepenti ha ñañeperdona. …”

“Jesús oikovejey ñande jaikove jey hag̃ua. Mbohapyha ára Iñemano rire, Jesús opu’ã ñeñotỹhágui ha ojehechauka heta iñangirũ ha segiharakuérape. Ha’e pe oikovejey ypyva’ekue, he’iséva Ijespíritu ojaojuhague Hete oĩporãmbáva rehe ñemano rire. Jesús ipu’aka rupi ñemanóre, opaite ñande jaikovejeýta peteĩ ára” (“Following Jesus Christ, Our Perfect Example,” ComeuntoChrist.org).

Prayer

Ñembo’e: Ñembo’e ha’e “peteĩ ñomongeta marangatu Tupã ndive pe tapicha oaguyjeme’ẽ ha ojerurehápe umi jehovasa. Umi ñembo’e ojejapo ñande Ru Yvagaguápe Jesucristo rérape” (Guide to the Scriptures, “Prayer,” ChurchofJesusChrist.org).

“Tupã ha’e nde Ru Yvágape nderayhúva, Ha’e ohenduse ndehegui” (“How to Pray,” ComeuntoChrist.org).

Prophet

Profeta: “Peteĩ profeta ha’e máva Tupã ohenoiva’ekue osãmbyhy hag̃ua yvóra tuichakue. Abraham ha Moisés guive profeta-kuéra oikovéva ko’ag̃agua peve, Tupã osegi peteĩ techapyrã osãmbyhy hag̃ua Ita’yrakuéra umi profeta rupive” (“God Speaks to Us through Prophets,” ComeuntoChrist.org).

Savior

Salvador: “Máva oporosalváva. … ‘Savior ha’e Jesucristo réra ha título” (Guide to Scriptures, “Savior”, ChurchofJesusChrist.org).

Jesucristo ñande Salvador Ha’e ome’ẽ rupi Hekove ha oikovejey ikatu hag̃uáicha jagueropu’aka pe angaipa ha ñemano oguerúva ha jaikove jey Tupã ndive.

“Jesús ohasa’asy ha omano ñane angaipakuérare. Misión orekóva’ekue Jesús oúvo yvy ape ári ha’ehína ñandesalva ñande angaipakuéragui. Ha’e oĩkuri ohasa’asy ha oñeikuaave’ẽ hag̃uáicha Ijupe ohepyme’ẽ hag̃ua umi ñande jejavy repykue ikatu hag̃uáicha ñañearrepenti ha ñañeperdona. …”

“Jesús oikovejey ñande jaikove jey hag̃ua. Mbohapyha ára Iñemano rire, Jesús opu’ã ñeñotỹhágui ha ojehechauka heta iñangirũ ha segiharakuérape. Ha’e pe oikovejey ypyva’ekue, he’iséva Ijespíritu ojaojuhague Hete oĩporãmbáva rehe ñemano rire. Jesús ipu’aka rupi ñemanóre, opaite ñande jaikovejeýta peteĩ ára” (“Following Jesus Christ, Our Perfect Example,” ComeuntoChrist.org).

Scripture

Escritura-kuéra: “Umi Tupã ndivegua kuimba’e marangatu ohai térã oñe’ẽ jave Espíritu Santo pu’aka rupi, ‘iñe’ẽnguéra ha’éta escritura, ha’éta Ñandejára rembipota, ha’éta Ñandejára apytu’ũ, ha’éta Ñandejára ñe’ẽ, ha’éta Ñandejára ñe’ẽpu, ha Tupã pokatu salvasiõrã’ (Doctrina ha Konveniokuéra 68:4). …

“Tuichavéva escritura-kuéra jehupytyrã ha’ehína otestifikavo Cristo-gui ha oisãmbyhy Tupã ra’ykuérape ikatu hag̃uáicha ou hikuái Hendápe ha ohupyty tekove ijapyra’ỹva (tojehecha Juan 5:39; 20:31; 1 Nefi 6:4; Mosíah 13:33–35)” (Gospel Topics, “Scriptures,” ChurchofJesusChrist.org).